Tijdens de behandeling van de startnotitie Samen Keuzes Maken op donderdag 15 oktober heeft SGP-raadslid Peter Grinwis gepleit voor concrete maatregelen om te komen tot een structureel sluitende begroting. De SGP wil dat de gemeente kritisch kijkt naar haar eigen taken en uitgaven, voordat inwoners worden geconfronteerd met hogere lokale lasten. ‘Een taakstelling op papier betaalt immers de rekening niet.’
Eindelijk van plannen naar concrete maatregelen
‘Eindelijk zetten we een nieuwe stap van papieren exercities naar concrete maatregelen voor een structureel sluitende begroting.’ Met die woorden opende Peter Grinwis zijn bijdrage namens de SGP-fractie. Volgens hem heeft het proces te lang geduurd. De financiële tekorten zijn immers al jaren bekend, terwijl het uitwerken van maatregelen en het realiseren van structurele besparingen veel tijd kost. Voor de SGP is een gezonde financiële huishouding geen doel op zichzelf, benadrukte Grinwis. Het is juist een voorwaarde om ook op lange termijn de leefbaarheid van de dorpen en de belangen van inwoners en bedrijven te kunnen waarborgen.
Besparingen moeten aantoonbaar zijn
De startnotitie stelt dat de bedragen uit het tussenscenario taakstellend zijn. De SGP vindt dat een goede stap, maar wil voorkomen dat de verwachte besparingen uiteindelijk tegenvallen, maatregelen vertraging oplopen of elders juist extra kosten veroorzaken. Grinwis pleitte daarom voor inzicht in de daadwerkelijke opbrengst van iedere maatregel. Hoeveel wordt er precies bespaard? Welke bijkomende kosten zijn er? En wanneer levert een maatregel daadwerkelijk geld op? Als de resultaten tegenvallen, moet tijdig worden bijgestuurd. ‘Een taakstelling op papier betaalt immers de rekening niet’, aldus Grinwis. De SGP wil dat de gemeente niet alleen plannen maakt, maar ook aantoonbaar resultaten boekt.
Inwonersparticipatie vraagt om heldere kaders
Ook bij de participatie van inwoners en maatschappelijke organisaties is duidelijkheid vooraf belangrijk. De SGP vindt dat eerst helder moet zijn over welke onderwerpen inwoners daadwerkelijk invloed kunnen uitoefenen. Daarnaast moet worden voorkomen dat verwachtingen ontstaan die financieel niet waargemaakt kunnen worden. Participatie kan volgens de SGP bijdragen aan betere keuzes, maar vraagt om duidelijke afspraken over de kaders en de ruimte die er daadwerkelijk is. Grinwis vroeg het college daarom toe te zeggen dat de gemeenteraad vooraf duidelijkheid krijgt over de mogelijkheden en de invloed die inwoners en maatschappelijke organisaties krijgen.
Eerst besparen, dan pas de lasten verhogen
Een belangrijk punt van zorg voor de SGP zijn de lokale belastingen. Tijdens de presentatieavond voorafgaand aan de raadsbehandeling bleek dat het miljoenentekort kleiner lijkt te worden. Dat klinkt positief, maar volgens de SGP is die verbetering voor een belangrijk deel te danken aan hogere belastingen voor inwoners en nog niet aan structurele besparingen.
Dat roept volgens Grinwis een belangrijke vraag op: wat blijft er over van de afspraak in het coalitieakkoord dat verhoging van de lokale lasten een laatste middel is, en alleen aan de orde komt als dit noodzakelijk is voor een financieel gezonde en sluitende begroting?
De SGP wil die afspraak serieus nemen. Dat betekent eerst kritisch kijken naar de eigen taken, ambities en werkwijzen van de gemeente. Waar kan het doelmatiger? Welke werkzaamheden kunnen anders worden georganiseerd? En waar zijn structurele besparingen mogelijk? Pas wanneer dat onvoldoende oplevert, komt een verdere lastenverzwaring voor inwoners in beeld.
Financiële discipline met ruimte voor politieke keuzes
Tot slot sprak de SGP-er zijn waardering uit voor het voornemen om raadsvoorstellen voortaan financieel beter te onderbouwen en nadrukkelijker in perspectief te plaatsen. Dit sluit aan bij een eerdere motie van de SGP om de financiële ontwikkelingen van de gemeente door te rekenen tot 2040. Tegelijkertijd waarschuwde hij ervoor dat deze financiële discipline niet ten koste mag gaan van het budgetrecht van de gemeenteraad. Er moet ruimte blijven om alternatieven af te wegen en andere politieke prioriteiten te stellen.
Werken aan een gezonde gemeente voor de toekomst
De boodschap van de SGP is helder: het is tijd om door te pakken. Niet opnieuw blijven steken in plannen en berekeningen, maar concrete maatregelen nemen die aantoonbaar en structureel geld opleveren. ‘Het gaat immers niet alleen om een sluitende begroting vandaag, maar om een financieel gezonde gemeente en leefbare dorpen, voor de toekomst’, besloot Grinwis zijn bijdrage.
